توانیتو توانمند سازی برای همه

انواع کاردرمانی چیست؟

ا

کاردرمانی یکی از زیرشاخه‌های توانبخشی است. کاردرمانی در کنار دیگر تخصص‌ها مانند گفتار درمانی، شنوایی سنجی و بینایی سنجی به فرد کمک می‌کند تا استقلال از دست رفته به علت یکی از مشکلات جسمی، ذهنی و روانی را بازیابد. ما در توانیتو قصد داریم انواع مختلف کاردرمانی را به شما معرفی کنیم.

تعریف کاردرمانی؟

در اینجا هدف ما این نیست که یک تعریف رسمی از کاردرمانی ارائه دهیم. به طور کلی کاردرمانی با ارائه فعالیت‌های منظم و هدفمند به افراد دارای مشکل، توانایی آنها در انجام آن فعالیت را افزایش می‌دهد تا به مرور بتواند وابستگی خود به دیگران را کاهش دهد.

در کاردرمانی فرض می‌شود که انسان می‌تواند بر محدودیت‌های خود با استفاده از فعالیت تأثیر بگذارد، بنابراین کمک به فرد برای انجام برخی فعالیت‌ها می‌تواند در درمان مشکلات او کمک کند.

انواع کاردرمانی

ارائه خدمات در این حوزه از توانبخشی، از نوزاد تا سالمند را دربرمی‌گیرد. کاردرمانی با توجه به مشکلی که فرد در یکی از حوزه‌های روانی، جسمانی و ذهنی دارد، متفاوت است. بنابراین کاردرمانی خود نیز انواعی دارد:

  1. کاردرمانی جسمی: کاردرمانی جسمی نوعی از کاردرمانی است که فعالیت‌هایی را به مراجع ارائه می‌دهد تا بتواند ضعف حرکتی، اختلالات عصب‌شناختی و همچنین ارتپدی خود را برطرف کند.
  • کاردرمانی ذهنی: این نوع بیشتر برای کودکانی به کار می‌رود که در یکی از کارکردهای ذهنی مانند تمرکز، حل مسئله، ادراک، توانایی قضاوت و استدلال کردن و … ضعف‌هایی دارد.
  • کاردرمانی روانی: کاردرمانی روانی برای افرادی مطرح می‌شود که از مشکلات رفتاری، اختلالات روانی مانند اختلالات خلقی و افسردگی، اختلالات اضطرابی، هذیان‌ها و توهم‌ها و … رنج می‌برند.

چه افرادی به کاردرمانی جسمی نیاز دارند؟

            این درمان به شکل نشان دادن هنر و کارهای دستی و فعالیت‌های سرگرم کننده توسط درمانگر انجام می‌شود. در نهایت، نتیجه آن است که اعتماد به نفس، خودسازی و رفتارهای فعالیتی در مراجع تقویت می‌شود.

            افرادی که یکی از مشکلات زیر را دارند، نیازمند خدمات کاردرمانی جسمانی هستند تا بتوانند با فعالیت‌های هدفمند و معناداری آن مشکلات خود را کمتر کرده و مستقل‌تر باشند.

  • افرادی که بیماری‌های مغز و اعصاب دارند: فلج مغزی، تأخیر حرکتی، هیدروسفالی و … در کودکان و ضربه‌های مغزی، پارکینسون، مالتیپل اسکلروزیس (یا MS) و … در بزرگسالان.
  • افرادی که مشکلات ارتپدی دارند: جراحی تاندون و اعصاب و همچنین نابهنجاری‌های اسکلتی و عضلانی.

چه افرادی به کاردرمانی ذهنی نیاز دارند؟

افراد دارای معلولیت ذهنی، کسانی که اختلالات یادگیری خاص دارند (ریاضی، خواندن و نوشتن)

 افرادی که مشکلاتی با تصویر بدن دارند، به علاوه افرادی که در مهارت‌های ظریف ضعف دارند یا بین توانایی حسی و حرکتی عدم یکپارچگی وجود دارد؛ همگی نیازمند کاردرمانی ذهنی هستند.

تکنیک‌هایی که در بخش کاردرمانی ذهنی انجام می‌شوند

تکنیک‌هایی که در این نوع از کاردرمانی مورد استفاده قرار می‌گیرد، شامل موارد زیر است:

تکنیک‌های رفتاری: این تکنیک‌ها شامل کلیه روش‌هایی می‌شود که به وسیله آنها فرد درمانگر با انجام مجموعه‌ای از رفتارهای خاص آموزش‌هایی را به مراجعه کننده ارائه می‌کند.

حرکت درمانی: ارتباط بین رشد شناختی و رشد حرکتی فرض زیربنایی این تکنیک‌هاست. در اینجا انجام حرکات منظم و هدفمند به افزایش عملکرد فرد در حوزه‌های شناختی مانند توجه و ادراک کمک می‌کند.

بازی درمانی: یکی دیگر از شیوه‌های کاردرمانی ذهنی بازی درمانی است. این روش به کودک اجازه می‌دهد مشکلات خود را از طریق بازی نشان دهد و راه حل‌هایی را امتحان کند.

۳ آموزش ویژه در کاردرمانی ذهنی

۱- تمرین مهارت‌های اجتماعی: مهارت‌هایی هستند که از آنها برای ایجاد ارتباط با افراد دیگر استفاده می‌شود. این مهارت‌ها شامل درک احساس شنونده، همدلی کردن، پیش‌بینی کردن رفتار دیگران، یافتن نقاط مشترک، حل مسئله، عذرخواهی کردن و … می‌باشند.

۲- آموزش حرکات ظریف و درشت: مهارت‌های حرکتی درشت مهارت‌هایی هستند که به کودک کمک می‌کنند در محیط اطراف حرکت کنند (سینه خیز رفتن، راه رفتن، دویدن و …). در عوض مهارت‌های حرکتی ظریف مهارت‌هایی هستند که مربوط به استفاده از ماهیچه‌های کوچک مانند انگشت‌ها و دست‌ها هستند (از قبیل چنگ زدن، اشاره کردن، گرفتن اشیا و …).

۳- آموزش مفاهیم شناختی و ادراکی: این مفاهیم شامل موارد زیر می‌شود: آگاهی فضیی، ادراک شنیداری، ادراک شکل، هماهنگی چشم و دست، ادراک جنبشی و … .افزایش آگاهی و توانایی در هر یک از این موارد می‌تواند به غلبه کردن فرد به مشکلات ذهنی خود بیانجامد.

سایر طبقه‌بندی‌ها از کاردرمانی

در یک دسته‌بندی دیگر، کاردرمانی به دو شکل ارائه می‌شود:

کاردرمانی در منزل: در این نوع کاردرمانی، مراجع به دلایل مختلف در خانه خود می‌ماند و کاردرمانگر، تکنیک‌ها، آگاهی‌ها، خدمات و تخصص خود را در منزل به مراجع ارائه می‌دهد.

کاردرمانی در کلینیک: در این نوع از کاردرمانی، همان‌طور که از اسم آن مشخص است، تمامی خدمات و تکنیک‌ها در کلینیک ارائه می‌شوند.

هر سه نوع از کاردرمانی که قبلا ذکر شد (جسمی، ذهنی و روانی) قابلیت ارائه شدن در منزل و کلینیک را دارند.

فواید کاردرمانی در منزل

کاردرمانی در منزل فوایدی دارد که کاردرمانی در کلینیک ندارد. از جمله این فواید می‌توان به پیوند بین مراجعه‌کنندگان و محیط درمانی اشاره کرد.

 بدون شک هرچه مراجعه‌کنندگان در محیطِ درمانی احساس آسودگی و آرامش بیشتری داشته باشد، تمرکز بیشتری نیز بر روی تکنیک‌های درمانی خواهند داشت و طبیعتا پیامدهای بهتری نیز از درمان انتظار می‌رود.

همچنین در منزل، حضور اعضای خانواده در محیط درمانی پررنگ‌تر از کلینیک خواهد بود. همین عامل، در کاهش میزان استرس فرد در فرآیند درمان کمک می‌کند.

کلام آخر

در مجموع می‌توان گفت بسته به ویژگی‌های فرد و با توجه به محدودیت‌ها، مشکلات و توانمندی‌هایی که فرد دارد، خدمات کاردرمانی نیز متنوع می‌باشند.

هر کدام از انواع کاردرمانی می‌توانند در شرایط مختلفی برای نیازهای فرد، مطلوب باشند. با وجود اختلاف بین کاردرمانی‌های مختلف، تمامی آنها در چند ویژگی اشتراک دارند. همگی قصد دارند از فعالیت‌ها برای درمان استفاده کنند، به نیازها و شرایط خاص فرد توجه دارند و هدف آنها کمک به فرد برای تجربه زندگی مستقلانه است.

کادر مجرب کاردرمانی مجموعه توانیتو توانایی ارائه خدمات در حوزه‌های مختلف جسمی، ذهنی و روانی هستند و همچنین شما می‌توانید از این خدمات درمانی در منزل خود بهره‌مند شوید.

درباره نویسنده

سارا رجبلو

ارسال دیدگاه

توانیتو توانمند سازی برای همه

ما را دنبال کنید

دسته‌ها

نوشته‌های تازه

بایگانی‌ها