چگونه فرزندانی مسئولیت پذیر داشته باشیم

مسئولیت‌پذیری یکی از مهم‌ترین ویژگی‌هایی است که هر انسانی با داشتن آن، می تواند زندگی خود را به سادگی هدایت کند.

به همین دلیل والدین، اغلب تمایل دارند در تربیت خود، به گونه‌ای رفتار کنند که فرزندان آن‌ها در آینده و یا حتی در همین سنین کودکی، زندگی کنترل شده‌ای داشته باشند.

به همین منظور تصمیم گرفته‌ایم در این بخش از مقالات آموزشی توانیتو، به موضوعی بسیار جالب و جدید بپردازیم، که احتمالا می‌تواند کاربرد بسیار زیادی برای مادران و پدران داشته باشد.

اگر علاقه‌مند هستید که مسئولیت‌پذیری را به عنوان اصولی بسیار پذیرفته شده، در زندگی فرزندانتان نهادینه کنید، در ادامه با ما همراه باشید.

مسئولیتپذیری چیست؟!

انسان به طور کلی، فرای از زندگی خود، باید نسبت به دنیای اطرافش مسئولیت داشته باشد.

مسئولیت به معنای تعهد داشتن به امری است که باید آن را بر عهده بگیریم. انسان‌ها باید مسئولیت زندگی خود و دنیای اطرافشان را بدانند.

شاید به نوعی می‌توان گفت، مسئولیت‌پذیری به معنای انجام وظیفه است؛ به این معنی که در مقابل وظایفی که با توجه به عناوین مختلف به ما محول می‌شود، احساس تعهد داشته باشیم. تفاوت فاحش وظیفه و مسئولیت این است که، مسئولیت‌پذیری انتخابی آگاهانه است.

جایگاه والد، جایگاه فرزند، جایگاه شهروند، جایگاه کارمند و یا جایگاه انسان، هر کدام مسئولیت‌هایی را برای فرد مقرر می‌کند. در صورت پذیرش آن‌ها می‌توان عنوان مسئولیت‌پذیر را برای فرد برگزید‌.

تربیت کودکانی مسئولیتپذیر:

 

تربیت کودکان امری بسیار دشوار و پر اهمیت است. نه تنها درباره نهادینه کردن مسئولیت‌پذیری در زندگی شخصی و اجتماعیشان، بلکه آموختن رفتار‌های مثبت و کاهش رفتار‌های منفی در آن‌ها بسیار حائز اهمیت است.

اما به هر حال، افرادی که تصمیم به بچه‌دار شدن و تربیت کردن کودکی را می‌گیرند، باید مسئولیت‌پذیر بوده و در تربیت وی کوشا باشند.

برای افزایش مسئولیت‌پذیری در وجود کودکان، هیچگاه دیر نیست. اما بهتر است هر چه زودتر به انجام این کار بپردازید‌.

کودکان ۳ یا ۴ ساله، علاقه بسیار زیادی به کمک کردن و همکاری با والدین و بزرگان اطرافشان را دارند. این نکته مثبت می‌تواند دریچه‌ای به سمت رسیدن آن‌ها به مسئولیت‌پذیی در زندگی باشد.

اما چگونه؟!

در ادامه چند نکته برای کمک کردن به کودکان جهت مسئولیت‌پذیر بودنشان را شرح می‌دهیم‌.

چگونه کودکان را در امور مختلف سهیم کنیم؟!

یکی از نکات بسیار مهم درباره کودکان این است که کار‌هایی بسیار ساده و روزمره زندگی برایشان جالب و چالش‌برانگیز به نظر می‌رسد.

به همین دلیل است که ترجیح میدهند این معما‌های بسیار بی‌نظیر را حل کرده و احساس قدرت کنند. سعی کنید تا جایی که می‌توانید امور ساده خانه را به آن‌ها واگذار کنید و آن‌ها را دست کم نگیرید.

مطمئن باشید که منتهای سعی خود را می‌کنند که به بهترین نحو آن‌ها را انجام دهند. این کار باعث می‌شود کودکان آموزش ببینند که برخی از امور زندگی را بر عهده دارند و موظف هستند که آن کار را با مسئولیت خود به پایان برسانند.

اموری که به کودکان می‌سپارید، باید متناسب با سن آن‌ها باشد. امور بسیار ساده مانند گذاشتن وسایل سبک روی میز غذا، برای کودکان ۷ یا ۸ ساله جالب نخواهد بود. به همین دلیل آن‌ها را به این دیدگاه می‌رساند که باید تنها در اموری که ساده‌تر از توان آن‌هاست مسئولیت قبول کنند.

و برعکس این امر، کار سنگینی مانند جارو کردن خانه نیز از عهده یک کودک ۳ ساله فراتر است. در این صورت کودک با خود می‌اندیشد که هیچ کاری از عهده او بر نخواهد آمد و همیشه نگران خراب‌ کاری خودش است.

نکته دیگر درباره سپردن کارها به کودکان، واضح بودن آن‌هاست. انتظارات خود از امور سپرده شده به کودکان را برایشان به صورت روشن شرح دهید. آن‌ها باید منظور شما را کاملا متوجه شده باشند.

سعی کنید زمانی که کاری را به فرزند عزیز خود می‌سپارید، پس از انجام کار توسط او، به تغییر یا اصلاح نتیجه کار کودک نپردازید. سعی کنید این کار را حتی برای بزرگسالان نیز انجام ندهید چون کاری ناامید کننده است.

در واقع شما این ذهنیت را برای وی ایجاد می‌کنید که اون از پس آن کار برنیامده و یا به اندازه کافی موفق نبوده است.

در همین راستا باید ذکر کنیم که سرزنش کردن و یا بی‌توجهی به تلاش و کوشش فرزندتان نیز می‌تواند منجر با دلخوری کودک و یا رنجش او از خودش به علت تلاش ناکافی شود.

توجه کنید که کودکان به اندازه ما در امور روزمره و حتی ساده مهارت کافی ندارند. اما به مرور در هر کاری ماهر خواهند بود.

در ادامه مورد قبل باید بگوییم که در صورتی که واقعا قصد تربیت کودکانی مسئولیت‌پذیر را دارید، باید بر روی رفتار خود کنترل داشته باشید و با دیدن اشتباهات کوچک این فرشته‌های زمینی، به سرعت ناراحت و عصبانی نشوید و آن‌ها را به باد استهزا، تحقیر و سرزنش نگیرید.

با این حال کودکان باید اشتباهات خود را بپزیرند و متوجه آن باشند. بدون اینکه بر سر آن‌ها احساس گناه، تحقیر و یا ترس بکوبید، آن‌ها را متوجه اشتباه رفتار‌های سهوی خودشان کنید. همچنین باید سعی کنید که خودتان نیز در صورت انجام اشتباه در طول روز، به آن‌ها یادآوری کنید که اشتباه کردید. این کار باعث می‌شود کودک متوجه باشد هر فردی ممکن است در کار خود اشتباه کند و باید آن را بدون وحشت بپزیرد.

باید سعی کنید که خودتان رفتار‌های مسئولانه و الگومانندی برای آن‌ها ایجاد کنید‌. آن‌ها به رفتار شما توجه بسیاری می‌کنند و شما را به عنوان فردی دانا و بدون نقص می‌پندارند. سعی کنید به آن‌ها یادآوری کنید که شما هم در همه امور مهارت ندارید اما باید مسئولیت مسائل کوچک در زندگی را بپزیرید.

علاوه بر این مورد، تلاش کنید با زوج خود هماهنگ باشید و وی را نیز درباره هدفتان و سپردن کارهای کوچک به کودک آگاه کنید. این رفتار باعث می‌شود روندی هماهنگ با یکدیگر داشته باشید.

سخن پایانی:

یکی از بهترین و موثرین‌ترین راه‌هایی که می‌تواند کودکان را با مفهوم مسئولیت‌پذیری به صورت عملی آشنا کند، سپردن امور ساده خانه به آن‌هاست. اما این امر باید با رعایت نکاتی انجام شود که احساس کودکان به کار و مسئولیت‌هایشان مثبت و پر از لذت باقی بماند. به همین منظور باید تلاش کنید تا آن‌ها را از مفاهیمی مانند تحقیر، تنبیه، استهزا و یا عبارت “باید بدون نقص باشی، دور نگه دارید.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *