توانیتو توانمند سازی برای همه

کاردرمانی چیست؟

ک

کاردرمانی مجموعه رویکردهای درمانی در سه حیطه جسم، ذهن و روان افراد است که در قالب تمرینات و فعالیّت‌های فیزیکی عرضه می‌شود. این رشته یکی از زیرشاخه‌های توان‌بخشی است که در کنار گفتاردرمانی و فیزیوتراپی نتایج بسیار خوبی برای درمان افراد آسیب‌دیده، ناتوان و معلول به همراه دارد.

در اصل، کاردرمانی به مجموعه فعالیّت‌هایی گفته می‌شود که به افراد معلول و ناتوان کمک می‌کند تا بتوانند امور روزمره خود را انجام دهند. برای افراد بزرگسال، کاردرمانی ممکن است اهداف ساده‌ای مثل لباس پوشیدن، آشپزی کردن، رانندگی کردن و … با توجّه به موقعیت فرد معلول داشته باشد. برای کودکان معلول این اهداف می‌تواند شامل آموزش مفاهیم پایه و بازی کردن باشد.

در حقیقت، کاردرمان‌گر با در نظر گرفتن شرایط و توانایی‌های جسمی و ذهنی فرد و نیز شرایط محل زندگی او، تمریناتی را برای حفظ سلامتی و هرچه آسان‌تر کردن زندگی او ارائه می‌کند. نکته مهم این است که روند تمرینات کاردرمانی با توجه به اولویت‌های پزشکی و شخصی فرد صورت می‌گیرد. نتایج کاردرمانی معمولاً آن‌قدر ملموس هست که فرد معلول را برای ادامه مسیر و همراهی بیشتر با کاردرمان‌گر ترغیب می‌نماید.

هدف از کاردرمانی چیست؟

 به طور مشخص هدف از کاردرمانی برآوردن نیازهای فرد معلول و کمک به استقلال هرچه بیشتر اوست. در همین راستا فرد معلول یا خانواده او باید هدف خود را از این امر مشخص کنند. البته بخشی از فعالیت‌های کاردرمانی به منظور حفظ سلامت و یا بازگرداندن وضعیت فرد آسیب‌دیده به حالت عادی انجام می‌شود. ولی بنا به درخواست فرد معلول یا ناتوان، بخشی از فعالیّت‌ها می‌تواند به هدف خاصی که مدنظر شخص است معطوف گردد. به عنوان مثال فردی که در تصادف آسیب دیده، ولی لازم است در طول دوره درمان خود در محل کار خود حاضر شود یا به نحوی کار خود را انجام دهد؛ یا فرد معلولی که برای استخدام در جایی، نیازمند انجام کار خاصی به طور مستقل است؛. البته این هدف خاص باید با در نظر گرفتن شرایط خاص فرد امکان‌پذیر باشد.

تجهیزات کاردرمانی چیست؟

اگرچه تمام فعالیّت‌های کاردرمانی با ابزار خاصی صورت نمی‌گیرد؛ ولی معمولاً بخشی از آن با تجهیزات خاصی که گرما، سرما یا جریان الکتریکی دارند، انجام می‌شود. در بیشتر اوقات این ابزار برای کاهش درد بیمار استفاده می‌شوند. زیرا در تمرینات کاردرمانی باید از عضو آسیب‌دیده یا ناتوان استفاده شود؛ در این مسیر، دردناک بودن محل، مانع همکاری مناسب فرد می‌شود. به همین خاطر کاردرمان‌گر ابتدا با گرم، سرد کردن و یا به وسیله جریان الکتریکی می‌کوشد تا درد بیمار را تسکین دهد تا او برای انجام تمرینات همکاری مناسبی داشته باشد.

کاردرمانی برای چه سنی کاربرد دارد؟

یکی از نقاط مثبت کاردرمانی این است که برای تمام گروه‌های سنی قابل انجام است. چون کاردرمان‌گر تمرینات و فعالیّت‌ها را متناسب با وضعیت بیمار انجام می‌دهد. برای مثال کاردرمانی برای کودکان در قالب انواع بازی انجام می‌شود. ولی در عین حال افراد بزرگسال و حتی کهنسال نیز می‌توانند برای درمان اختلالات مختلف در دوره‌های کاردرمانی شرکت کنند.

چه افرادی به کاردرمانی نیاز دارند؟

همان‌طور که گفتیم حوزه فعالیّت کاردرمانی بسیار گسترده است؛ ولی با یک تعریف کلی می‌توان گفت هرکس که به هر دلیلی در عملکرد روزانه خود دچار مشکل باشد می‌تواند از آن بهره‌مند شود. این مشکل ممکن است یک مشکل جسمی ناشی از یک صدمه یا تصادف باشد یا یک معلولیت مادرزادی باشد و یا از عوارض یک بیماری مانند سکته باشد و یا یک اختلال روانی مانند اختلال تمرکز، بیش فعّالی و یا عوارض ناشی از یک صدمه یا فشار روانی باشد.

خدمات کاردرمانی معمولاً در دوران حاد بیماری به صورت فشرده و کوتاه مدّت بوده و پس از آن بنا به نوع بیماری در دوره‌های بلندمدت نیز ارائه می‌شود.

یک کاردرمان‌گر خوب چه ویژگی‌هایی دارد؟

در وهله اول مانند هر کارشناس دیگری یک کاردرمان‌گر خوب باید دانش، مهارت و تجربه کافی در زمینه کاری خود داشته باشد. پس از آن، مهم‌ترین ویژگی یک کاردرمان‌گر خوب، علاقه به ارتباط با آدم‌ها و صبر است. کاردرمان‌گر با افراد مختلف از گروه‌های مختلف سنی و فرهنگی جامعه مواجه می‌شود که اغلب به خاطر شرایط بیماری صبر و حوصله کمی دارند و بسیار زودرنج هستند. برای پیشرفت مناسب و رسیدن به اهداف موردنظر، کاردرمان‌گر باید با علاقه، پشتکار و صبر فراوان، بیمار را با خود همراه سازد. 

نکته آخر اینکه کاردرمانی بخشی از پروسه درمان است و در کنار آن باید سایر توصیه‌های تیم پزشکی نیز رعایت شوند تا نتیجه مطلوب حاصل شود.

درباره نویسنده

وحید رجبلو

ارسال دیدگاه

توانیتو توانمند سازی برای همه

ما را دنبال کنید

دسته‌ها

نوشته‌های تازه

بایگانی‌ها